Een middag in het zwembad, en een dag later begint het daar beneden te jeuken. Veel vrouwen denken dan meteen aan het chloor of dat natte badpak.
Toch ligt het genuanceerder: een vaginale schimmelinfectie komt heel vaak voor en heeft meestal niet één duidelijke oorzaak. Hier lees je wat er bekend is over een schimmelinfectie na zwemmen, hoe je de kans klein houdt en wanneer je naar de huisarts gaat. Plus kort iets over zwemmerseczeem aan je voeten.
Wat is een vaginale schimmelinfectie?
In je vagina leven altijd bacteriën en schimmels naast elkaar. Dat is normaal en gezond. Bij een schimmelinfectie groeit de gistschimmel Candida harder dan de bedoeling is, waardoor het slijmvlies geïrriteerd raakt.
Het is vervelend, maar niet gevaarlijk. Het is ook geen soa: je hebt de schimmel al bij je, je krijgt hem niet van iemand anders. Volgens Thuisarts.nl gaan de klachten vaak vanzelf over, meestal binnen ongeveer twee weken.
Welke klachten horen erbij?
De bekendste klachten zijn:
- jeuk in en rond je vagina;
- wit vocht dat op kwark of yoghurt lijkt, soms wat brokkelig, meestal zonder vieze geur;
- een rode, gezwollen binnenkant van de vagina;
- een branderig of pijnlijk gevoel, vooral bij plassen of vrijen.
Ruikt het vocht juist vies, is het geelgroen, bruin of rood? Dan is het waarschijnlijk geen schimmel en is het verstandig om naar de huisarts te gaan.
Komt het echt door het zwemmen?
Eerlijk antwoord: dat is niet bewezen. Warmte en vocht worden vaak genoemd als boosdoeners, en een badpak dat urenlang nat tegen je aan zit, voelt ook niet bepaald fris. Maar Thuisarts.nl zegt duidelijk dat strakke kleding, inlegkruisjes en tampons géén schimmelinfectie veroorzaken.
Wat wél de kans vergroot, volgens dezelfde bron:
- zeep (ook neutrale zeep) en speciale intiemwasproducten;
- een kuur antibiotica, omdat die ook de gezonde bacteriën in je vagina opruimen;
- ontstekingsremmers zoals corticosteroïden;
- diabetes;
- hormoonschommelingen, bijvoorbeeld rond je menstruatie of tijdens een zwangerschap.
Zwemmen kan dus samenvallen met zo’n moment. Denk aan een vakantie waarin je net antibiotica hebt gehad, of een zwembadbezoek vlak na je menstruatie. Chloorwater kan daarnaast je slijmvlies irriteren, waardoor bestaande klachten erger aanvoelen.
Zo voorkom je een schimmelinfectie na zwemmen
Een garantie bestaat niet, maar met deze gewoontes geef je de schimmel zo weinig mogelijk kans:
- Trek na het zwemmen een droog broekje aan. Niet omdat een nat badpak bewezen schimmel veroorzaakt, maar omdat droog en luchtig gewoon prettiger is voor geïrriteerde huid.
- Douche af met alleen lauw water. Was de buitenkant van je vagina zonder zeep. Je vagina maakt zichzelf schoon, vaker of grondiger wassen is niet nodig.
- Sla intiemsprays, -deo en spoelingen over. Ook tea tree oil, knoflook, probiotica en yoghurt helpen volgens Thuisarts.nl niet en kunnen juist irriteren.
- Dep jezelf goed droog met een schone handdoek en deel die niet.
- Kies katoenen ondergoed dat lekker ademt.
Zwem je tijdens je menstruatie? Dan kun je gewoon een tampon of cup gebruiken. Lees bijvoorbeeld hoe zwemmen met een tampon werkt, en waarom het met een inlegkruisje niet werkt.
Zelf behandelen of naar de huisarts?
Dit hangt ervan af of je het eerder hebt gehad.
Heb je deze klachten voor het eerst? Dan raadt Thuisarts.nl aan om naar de huisarts te gaan als je er veel last van hebt. Koop dan nog niet zelf een middel, want je weet nog niet zeker of het echt schimmel is. Bij lichte klachten kun je ook afwachten.
Heb je het eerder gehad en herken je het? Dan kun je afwachten, of bij de drogist of apotheek een vaginale crème of vaginale tablet (zetpil) zonder recept halen. Je brengt die ’s avonds voor het slapengaan in. Crème en tablet werken even goed. Gebruik het liefst niet tijdens je menstruatie en volg de bijsluiter of het advies van de apotheek. Let op: deze middelen kunnen condooms en een pessarium tot drie dagen erna minder betrouwbaar maken.
Voor jeuk aan de schaamlippen bestaat een aparte crème voor de huid. Vraag bij de drogist of apotheek welke je nodig hebt.
Wil je weten of je met een behandeling gewoon het water in kunt? Lees dan zwemmen met een schimmelinfectie.
Wanneer naar de huisarts?
Maak op een werkdag een afspraak als:
- je deze klachten voor het eerst hebt;
- de klachten na twee weken niet minder zijn;
- een zelf gekocht middel niet genoeg helpt;
- je het vaker dan drie keer per jaar krijgt;
- de ingang van je vagina rood en dik is en wondjes heeft;
- het vocht geelgroen, bruin of rood is, of vies ruikt.
Bel dezelfde dag als je naast deze klachten ook buikpijn of koorts hebt. Ben je zwanger? Een vaginale behandeling mag dan meestal wel, maar overleg eerst met je huisarts hoe je die gebruikt.
En die jeuk tussen je tenen?
Zwemmerseczeem is de volksnaam voor voetschimmel. Je herkent het aan losse velletjes, kloofjes en jeuk tussen je tenen. In tegenstelling tot vaginale schimmel is voetschimmel wél besmettelijk: de schimmel zit in huidschilfers op natte vloeren van zwembaden, douches en kleedkamers.
Draag daarom altijd slippers, droog je voeten na het zwemmen goed af (ook tussen de tenen) en trek schone katoenen sokken aan. Heb je het toch? Bij de drogist of apotheek zijn zonder recept schimmelcrèmes voor de voeten te koop. Gaan de plekken na het smeren niet weg, maak dan een afspraak bij de huisarts.
Meer weten over ongesteld zijn en gewoon alles blijven doen? Kijk in onze ongesteld-gids.
Veelgestelde vragen
Krijg je een schimmelinfectie van chloor?
Er is geen bewijs dat chloor zelf een schimmelinfectie veroorzaakt. Chloorwater kan wel je slijmvlies irriteren, waardoor jeuk of branderigheid erger aanvoelt. Even afspoelen met lauw water na het zwemmen kan prettig zijn.
Moet ik mijn natte badpak meteen uittrekken?
Dat is geen medische noodzaak, want strakke of natte kleding veroorzaakt volgens Thuisarts.nl geen schimmelinfectie. Toch voelt een droog broekje fijner, zeker als je huid al gevoelig is.
Kan ik een schimmelinfectie oplopen in het zwembad, van iemand anders?
Nee, vaginale schimmel is niet besmettelijk via zwemwater. De schimmel zit al in je eigen lichaam. Voetschimmel kun je wel in het zwembad oplopen, dus draag slippers.
Gaat een schimmelinfectie vanzelf over?
Vaak wel, meestal binnen ongeveer twee weken. Heb je veel last of is het de eerste keer, ga dan naar de huisarts.
Dit artikel bevat algemene informatie en vervangt geen medisch advies. Heb je voor het eerst jeuk en wit vocht, gaan klachten na twee weken niet over of heb je ook koorts of buikpijn, neem dan contact op met je huisarts. Meer informatie vind je op Thuisarts.nl.
